خانه / خواص گیاهان دارویی / خواص خیار و درمان یرقان و زردی

خواص خیار و درمان یرقان و زردی

خیار ميوه گياه‏cucumis sativus از خانواده (فرعيه، كوو)cucurbitaceae مى‏باشد.
در شيراز خيار بالنگ و در خراسان بادرنگ مى‏نامند. خیار سرد و تر و مسكن حرارت صفرا و خون و التهاب احشاء و رافع تشنگى و مفتح سده جگر و مدر بول و مخرج حصاة و غليظتر از قثاء و رافع ضعفى كه از اسهال مفرط حاره بهم رسد و خیار جهت تبهاى شديد و يرقان و درد سر نافع و آب آن تا چهل و پنج مثقال با شكر مسهل مره صفرائى كه در معده‏ و امعاء باشد. خیار ضماد كوبيده جرم آن جهت جرب و حصف و شرى و خارش بدن و نرم كردن خشونت جلد و التهاب معده و احشاء و درد سر و اورام حاره مفيد است.

خواص خیار و درمان یرقان و زردی
خواص خیار و درمان یرقان و زردی

خوردن پوست خشك كرده خیار از دو و نيم مثقال تا چهار درم جهت رفع آسانى ولادت و سهولت وضع حمل موثر، مضر حوامل در غير وقت ولادت و ضماد مغز تخم خیار جهت التهاب معده و احشاء و تحليل اورام حار و جرب و حصف و شرى و خارش بدن و نرمى جلد و رفع خشونت خیار و بر پشت زهار رافع احتباس بول است.
روايت درمورد خیار:
حماد بن مهران البلخى قال: كنا نختلف الى الرضا عليه السلام بخراسان فشكا اليه يوما من الايام شاب منا اليرقان فقال: خذ خيار بادرنج فقشره ثم اطبخ قشوره بالماء ثم اشربه ثلاثة أيام على الريق كل يوم مقدار رطل، فاخبرنا الشاب بعد ذلك انه عالج به صاحبه مرتين فبرأ بإذن الله تعالى.
حماد بن مهران بلخى گويد: ما در خراسان به حضور امام رضا عليه السلام رفت و آمد مى‏نموديم، روزى جوانى از مرض يرقان (زردى) به آن حضرت شكوه نمود فرمود:
خيار باذرنج بگير و پوست خیار را بكن سپس پوست آن را بپز بعد آن را سه روز ناشتا بخور هر روز به اندازه يك رطل (63 مثقال) بعد از آنكه جوان نامبرده با آن دارو معالجه كرد به اذن پروردگار از آن مرض رهايى يافت.
مزاج خیار:
طبیعت خیار سرد و تر.
خواص خیار:
خیار حدت خون و صفرا را كم مى‏كند، خیار عطش را دافع است، مدر است و در تب خونى و سوزش بول و مرض يرقان مفيد است در درد سر حاره خیار را در پيشانى گذاشتن و بو كردنش درد را تسكين مى‏دهد خواب‏آور است. دافع بيخوابى و نافع دردسر گرم مى‏باشد. خیار براى مزاجهاى سرد مضر است.
خیار مسكن خفقان حار مى‏باشد. نيز تخم خيار كه مزاج آن سرد و تر 2 درجه مى‏باشد و براى سرد مزاجها ضرر دارد.
مصلح خیار: زنجبيل و باديان بدلش: تخم خربزه
نفع خاص:
مدر بول و دافع صفرا و مقدار استعمالش 12 گرم مى‏باشد صفراى سوخته را خارج مى‏كند، سوزش ادرار را مفيد مى‏باشد، تبهاى گرم جگر و طحال و اورام را هم نافع است.
اسم طبى خیار ‏cucumis satirus نوشته شده است و در نسخه‏هاى علاج مثانه و بول و مقوى باه و منى تخم خيار را با ديگر دواها استعمال مى‏كنند و در نسخه‏هاى گلودرد و گرفتگى صدا استعمال شده است و در بعضى نسخه‏هاى سرفه و سينه درد تخم خيار همراه خشخاش و شيرين بيان و گل گاوزبان استعمال شده است و نيز در بعضى نسخه‏هاى مصفى خون و امراض مثانه و جگر و كليه استعمال شده است.
روغنى از تخمهاى خيار به دست مى‏آيد كه در حال حاضر در ادويجات مستعمل نيست.

منبع:
-بستان المفردات
-قرابادين كبير
-تحفه حكيم